ਪੈਰਾਸਿਟਾਮੋਲ: ਵਰਤੋਂ, ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ

ਇਹ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਸ ਕੰਮ ਆਉਂਦੀ ਹੈ

ਪੈਰਾਸਿਟਾਮੋਲ (ਜਿਸਨੂੰ ਕੁਝ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਐਸੀਟਾਮਿਨੋਫ਼ੈਨ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ) ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਦਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੋ ਕੰਮਾਂ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ — ਬੁਖ਼ਾਰ ਘਟਾਉਣਾ ਅਤੇ ਦਰਦ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਦੇਣਾ। ਸਿਰ ਦਰਦ, ਮਾਈਗ੍ਰੇਨ ਦਾ ਹਲਕਾ ਦੌਰਾ, ਬਦਨ ਦਰਦ, ਦੰਦ ਦਰਦ, ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਦਰਦ, ਜ਼ੁਕਾਮ-ਬੁਖ਼ਾਰ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਬਦਨ ਟੁੱਟਣਾ ਅਤੇ ਮਾਹਵਾਰੀ ਦੇ ਦਰਦ ਵਰਗੀਆਂ ਆਮ ਤਕਲੀਫ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਇਸਨੂੰ ਵਰਤਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਦਵਾਈ ਦਰਦ-ਨਿਵਾਰਕ (analgesic) ਅਤੇ ਬੁਖ਼ਾਰ-ਨਾਸ਼ਕ (antipyretic) ਦੋਵਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਧਿਆਨ ਰਹੇ ਕਿ ਇਹ ਸੋਜਸ਼ (inflammation) ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਆਇਬੂਪ੍ਰੋਫ਼ੈਨ ਵਰਗੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਜਿੰਨੀ ਅਸਰਦਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ — ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਕੰਮ ਦਰਦ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਅਤੇ ਬੁਖ਼ਾਰ ਘਟਾਉਣਾ ਹੈ, ਸੋਜ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਘਟਾਉਣਾ ਨਹੀਂ। ਬੁਖ਼ਾਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਹਲਕੇ ਬੁਖ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਦਵਾਈ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਡਾਕਟਰ ਜਾਂ ਫਾਰਮਾਸਿਸਟ ਤੋਂ ਪੁੱਛਣਾ ਬਿਹਤਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ

ਪੈਰਾਸਿਟਾਮੋਲ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਿਮਾਗ਼ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਦਿਮਾਗ਼ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਸਾਇਣਾਂ (ਪ੍ਰੋਸਟਾਗਲੈਂਡਿਨ) ਦੇ ਬਣਨ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਦਰਦ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਭੇਜਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਸਰਲ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਕਹੀਏ ਤਾਂ ਇਹ ਦਿਮਾਗ਼ ਦੇ "ਦਰਦ ਕੇਂਦਰ" ਅਤੇ "ਤਾਪਮਾਨ ਕੇਂਦਰ" ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦਰਦ ਘੱਟ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬੁਖ਼ਾਰ ਉਤਰਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਪੇਟ 'ਤੇ ਆਇਬੂਪ੍ਰੋਫ਼ੈਨ ਜਾਂ ਐਸਪ੍ਰਿਨ ਵਰਗੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਜਿੰਨੀ ਸਖ਼ਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਇਸੇ ਲਈ ਖਾਲੀ ਪੇਟ ਵੀ ਇਸਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਇਸਦਾ ਇਹ ਮਤਲਬ ਨਹੀਂ ਕਿ ਇਸਨੂੰ ਬੇਫ਼ਿਕਰ ਹੋ ਕੇ ਵੱਧ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾਵੇ — ਜ਼ਿਆਦਾ ਖੁਰਾਕ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਅੱਗੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਖੁਰਾਕ ਦੇ ਰੂਪ

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੈਰਾਸਿਟਾਮੋਲ ਕਈ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੈ — ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਸਹੀ ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਰੂਪ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਤੁਹਾਡਾ ਡਾਕਟਰ ਜਾਂ ਫਾਰਮਾਸਿਸਟ ਤੈਅ ਕਰੇਗਾ। ਆਪਣੇ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਮੰਨੋ।

• ਬਾਲਗਾਂ ਲਈ ਗੋਲੀਆਂ: 500 mg ਅਤੇ 650 mg ਦੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਹਨ। ਮਸ਼ਹੂਰ ਬ੍ਰਾਂਡਾਂ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰੋਸਿਨ, ਡੋਲੋ 650 ਅਤੇ ਕੈਲਪੋਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
• ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਸ਼ਰਬਤ ਅਤੇ ਬੂੰਦਾਂ: 120 mg/5 ml ਸ਼ਰਬਤ ਅਤੇ 100 mg/ml ਬੂੰਦਾਂ ਉਪਲਬਧ ਹਨ। ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਾਰ ਅਨੁਸਾਰ ਤੈਅ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਦਵਾਈ ਦੇਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਡਾਕਟਰ ਤੋਂ ਖੁਰਾਕ ਜ਼ਰੂਰ ਪੁੱਛੋ।
• ਟੀਕਾ: ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾੜੀ ਰਾਹੀਂ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਰੂਪ ਵੀ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸਿਰਫ਼ ਡਾਕਟਰੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਗੱਲ: ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਜ਼ੁਕਾਮ-ਖੰਘ ਦੇ ਕਈ ਸ਼ਰਬਤਾਂ ਅਤੇ "ਮਲਟੀ-ਸਿਮਪਟਮ" ਗੋਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪੈਰਾਸਿਟਾਮੋਲ ਮਿਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਅਜਿਹੀ ਦਵਾਈ ਲੈ ਰਹੇ ਹੋ ਅਤੇ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖਰੀ ਪੈਰਾਸਿਟਾਮੋਲ ਦੀ ਗੋਲੀ ਵੀ ਲੈ ਲਓ, ਤਾਂ ਕੁੱਲ ਖੁਰਾਕ ਵੱਧ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਦਵਾਈ ਦਾ ਲੇਬਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ ਜਾਂ ਫਾਰਮਾਸਿਸਟ ਤੋਂ ਪੁੱਛੋ।

ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵ

ਆਮ (ਘੱਟ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ): ਸਹੀ ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਪੈਰਾਸਿਟਾਮੋਲ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਤਕਲੀਫ਼ ਦੇ ਰਾਸ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਚਮੜੀ 'ਤੇ ਹਲਕੀ ਖਾਰਸ਼, ਧੱਫੜ ਜਾਂ ਮਤਲੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਗੰਭੀਰ — ਤੁਰੰਤ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲੋ: ਜੇ ਦਵਾਈ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਤਕਲੀਫ਼, ਚਿਹਰੇ-ਬੁੱਲ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਸੋਜ, ਜਾਂ ਸਾਰੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਤੇਜ਼ ਧੱਫੜ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਇਹ ਐਲਰਜੀ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ — ਤੁਰੰਤ ਡਾਕਟਰੀ ਮਦਦ ਲਓ।

ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਖ਼ਤਰਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖੁਰਾਕ ਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗੋਲੀਆਂ ਲੈਣਾ ਜਾਂ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਖੁਰਾਕ ਦੁਹਰਾਉਣਾ ਜਿਗਰ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਜਾਨਲੇਵਾ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖੁਰਾਕ ਦੇ ਲੱਛਣ (ਮਤਲੀ, ਉਲਟੀ, ਪੇਟ ਦਰਦ) ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਹਲਕੇ ਲੱਗ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲੱਗੇ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖੁਰਾਕ ਲੈ ਲਈ ਹੈ, ਤਾਂ ਲੱਛਣਾਂ ਦਾ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਨਾ ਕਰੋ — ਤੁਰੰਤ ਹਸਪਤਾਲ ਜਾਓ।

ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ ਅਤੇ ਚੇਤਾਵਨੀਆਂ

• ਖੁਰਾਕ ਦੀ ਹੱਦ: ਪੈਕਟ 'ਤੇ ਲਿਖੀ ਜਾਂ ਡਾਕਟਰ ਵੱਲੋਂ ਦੱਸੀ ਖੁਰਾਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਾ ਲਓ ਅਤੇ ਖੁਰਾਕਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਢੁਕਵਾਂ ਅੰਤਰ ਰੱਖੋ।
• ਜਿਗਰ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ: ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਜਿਗਰ ਦੀ ਕੋਈ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ ਤਾਂ ਪੈਰਾਸਿਟਾਮੋਲ ਲੈਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਜ਼ਰੂਰ ਲਓ।
• ਸ਼ਰਾਬ: ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿਗਰ ਨੁਕਸਾਨ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਦਵਾਈ ਲੈਂਦੇ ਸਮੇਂ ਸ਼ਰਾਬ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰੋ।
• ਬੱਚੇ: ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਬਾਲਗਾਂ ਵਾਲੀ ਗੋਲੀ ਨਾ ਦਿਓ। ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਰੂਪ (ਸ਼ਰਬਤ/ਬੂੰਦਾਂ) ਵਰਤੋ ਅਤੇ ਖੁਰਾਕ ਡਾਕਟਰ ਤੋਂ ਪੁੱਛੋ।
• ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ: ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦਰਦ ਲਈ ਲਗਾਤਾਰ ਦਵਾਈ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈ ਰਹੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਕਿਸੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ — ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲੋ।

ਹੋਰ ਦਵਾਈਆਂ ਨਾਲ ਪਰਸਪਰ ਪ੍ਰਭਾਵ

ਪੈਰਾਸਿਟਾਮੋਲ ਦਾ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਦਵਾਈਆਂ ਨਾਲ ਕੋਈ ਗੰਭੀਰ ਟਕਰਾਅ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਪਰ ਕੁਝ ਗੱਲਾਂ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣਯੋਗ ਹਨ। ਖੂਨ ਪਤਲਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਦਵਾਈ ਵਾਰਫ਼ਾਰਿਨ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਜਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪੈਰਾਸਿਟਾਮੋਲ ਖੂਨ ਵਗਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜ਼ੁਕਾਮ-ਖੰਘ ਦੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪੈਰਾਸਿਟਾਮੋਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਉੱਪਰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਤਰੀਕਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਵੀ ਦਵਾਈਆਂ (ਡਾਕਟਰੀ ਨੁਸਖ਼ੇ ਵਾਲੀਆਂ, ਬਿਨਾਂ ਨੁਸਖ਼ੇ ਵਾਲੀਆਂ, ਜਾਂ ਜੜ੍ਹੀ-ਬੂਟੀਆਂ) ਲੈ ਰਹੇ ਹੋ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਡਾਕਟਰ ਜਾਂ ਫਾਰਮਾਸਿਸਟ ਨੂੰ ਦੱਸੋ।

ਗਰਭ-ਅਵਸਥਾ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾਉਣਾ

ਗਰਭ-ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਬੁਖ਼ਾਰ ਜਾਂ ਦਰਦ ਲਈ ਪੈਰਾਸਿਟਾਮੋਲ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲੀ ਪਸੰਦ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ "ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ" ਦਾ ਮਤਲਬ "ਬਿਨਾਂ ਸਲਾਹ" ਨਹੀਂ ਹੈ। ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਵੀ ਦਵਾਈ ਲੈਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਡਾਕਟਰ ਤੋਂ ਪੁੱਛਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ — ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਡਾਕਟਰ ਤੈਅ ਕਰੇਗਾ। ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਇਹੀ ਸਲਾਹ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ: ਦਵਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ।

ਸਾਂਭ-ਸੰਭਾਲ

ਦਵਾਈ ਨੂੰ ਠੰਢੀ, ਸੁੱਕੀ ਥਾਂ 'ਤੇ, ਸਿੱਧੀ ਧੁੱਪ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰੱਖੋ — ਕਮਰੇ ਦੇ ਤਾਪਮਾਨ ਵਾਲੀ ਅਲਮਾਰੀ ਠੀਕ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਬਾਥਰੂਮ ਵਰਗੀ ਨਮੀ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਨਾ ਰੱਖੋ। ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਦੂਰ, ਉੱਚੀ ਅਤੇ ਬੰਦ ਥਾਂ 'ਤੇ ਰੱਖੋ। ਮਿਆਦ ਪੁੱਗੀ (expiry) ਦਵਾਈ ਨਾ ਵਰਤੋ — ਪੈਕਟ 'ਤੇ ਮਿਆਦ ਦੇਖੋ ਅਤੇ ਪੁੱਗੀ ਦਵਾਈ ਨੂੰ ਫਾਰਮੇਸੀ 'ਤੇ ਵਾਪਸ ਕਰਕੇ ਨਿਪਟਾਰਾ ਕਰਵਾਓ, ਕੂੜੇ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧਾ ਨਾ ਸੁੱਟੋ।

ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਕਦੋਂ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ

• ਬੁਖ਼ਾਰ 3 ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਹੇ ਜਾਂ ਦਰਦ 5 ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਹੇ
• ਬੁਖ਼ਾਰ ਦੇ ਨਾਲ ਗਰਦਨ ਅਕੜਨਾ, ਤੇਜ਼ ਸਿਰ ਦਰਦ, ਧੱਫੜ ਜਾਂ ਸਾਹ ਦੀ ਤਕਲੀਫ਼ ਹੋਵੇ
• ਦਵਾਈ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਐਲਰਜੀ ਦੇ ਲੱਛਣ ਦਿਖਣ
• ਜ਼ਿਆਦਾ ਖੁਰਾਕ ਲੈਣ ਦਾ ਸ਼ੱਕ ਹੋਵੇ — ਤੁਰੰਤ ਹਸਪਤਾਲ ਜਾਓ
• ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਬੁਖ਼ਾਰ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਉਹ ਸੁਸਤ, ਚਿੜਚਿੜਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਦੁੱਧ/ਪਾਣੀ ਨਾ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ

ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ

ਸਵਾਲ: ਕੀ ਪੈਰਾਸਿਟਾਮੋਲ ਖਾਲੀ ਪੇਟ ਲਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ?

ਜਵਾਬ: ਹਾਂ, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖਾਲੀ ਪੇਟ ਵੀ ਲਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਪੇਟ 'ਤੇ ਹਲਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਤਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਹਲਕੇ ਭੋਜਨ ਨਾਲ ਲੈਣਾ ਬਿਹਤਰ ਹੈ।

ਸਵਾਲ: ਕੀ ਬੁਖ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰੋਸਿਨ ਅਤੇ ਡੋਲੋ 650 ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਫ਼ਰਕ ਹੈ?

ਜਵਾਬ: ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮੂਲ ਦਵਾਈ ਪੈਰਾਸਿਟਾਮੋਲ ਹੀ ਹੈ — ਫ਼ਰਕ ਸਿਰਫ਼ ਮਾਤਰਾ (ਕ੍ਰੋਸਿਨ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 500 mg, ਡੋਲੋ 650 mg) ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਂਡ ਦਾ ਹੈ। ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਕਿਹੜੀ ਢੁਕਵੀਂ ਹੈ, ਇਹ ਡਾਕਟਰ ਜਾਂ ਫਾਰਮਾਸਿਸਟ ਦੱਸ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਸਵਾਲ: ਕੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਪੈਰਾਸਿਟਾਮੋਲ ਲੈਣਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ?

ਜਵਾਬ: ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ 'ਤੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਠੀਕ ਹੈ, ਪਰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਲੈਣਾ ਜਿਗਰ 'ਤੇ ਬੋਝ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਰੋਜ਼ ਦਰਦ ਲਈ ਦਵਾਈ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲੋ।

ਸਵਾਲ: ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਬੁਖ਼ਾਰ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਕੀ ਕਰਾਂ?

ਜਵਾਬ: ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਸ਼ਰਬਤ/ਬੂੰਦਾਂ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਭਾਰ ਅਨੁਸਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ — ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਨਾਲ ਨਾ ਦਿਓ। ਡਾਕਟਰ ਤੋਂ ਸਹੀ ਖੁਰਾਕ ਪੁੱਛੋ, ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਪਿਲਾਉਂਦੇ ਰਹੋ, ਅਤੇ ਜੇ ਬੁਖ਼ਾਰ ਤੇਜ਼ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਬੱਚਾ ਸੁਸਤ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲੋ।