ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ: ਵਰਤੋਂ, ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ
ਮੁੱਖ ਤੱਥ
- ਵਰਤੋਂ
- ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ ਇੱਕ ਮਤਲੀ-ਰੋਕੂ (ਐਂਟੀ-ਇਮੈਟਿਕ) ਦਵਾਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਮੋਥੈਰੇਪੀ, ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ ਥੈਰੇਪੀ ਜਾਂ ਸਰਜਰੀ ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਮਤਲੀ ਅਤੇ ਉਲਟੀ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
- ਖੁਰਾਕ ਦੇ ਰੂਪ
- ਗੋਲੀਆਂ (4 mg, 8 mg), ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਘੁਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ (4 mg, 8 mg), ਸਿਰਪ ਅਤੇ ਟੀਕਾ।
- ਆਮ ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵ
- ਸਿਰ ਦਰਦ, ਕਬਜ਼ ਅਤੇ ਗਰਮੀ ਜਾਂ ਚਿਹਰੇ 'ਤੇ ਲਾਲੀ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ।
- ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ
- ਦੁਰਲੱਭ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦਿਲ ਦੀ ਧੜਕਨ ਦੀ ਲੈਅ (QT prolongation) ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ; ਦਿਲ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਜਾਂ ਘੱਟ ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ/ਮੈਗਨੀਸ਼ੀਅਮ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਦਸਤ ਜਾਂ ਫੂਡ ਪਾਇਜ਼ਨਿੰਗ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ ਦਾ ਇਹ ਬਦਲ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਇਹ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਸ ਕੰਮ ਆਉਂਦੀ ਹੈ
ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ ਇੱਕ ਨੁਸਖ਼ੇ ਵਾਲੀ ਮਤਲੀ-ਰੋਕੂ ਦਵਾਈ (ਐਂਟੀ-ਇਮੈਟਿਕ) ਹੈ, ਜੋ ਸੇਰੋਟੋਨਿਨ 5-HT3 ਰਿਸੈਪਟਰ ਬਲਾਕਰ ਨਾਮਕ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਰਜਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਤੇ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਕੀਮੋਥੈਰੇਪੀ ਜਾਂ ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਮਤਲੀ-ਉਲਟੀ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਵਿਆਪਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਲਟੀ ਇੱਕ ਆਮ ਅਤੇ ਤਕਲੀਫ਼ਦਾਇਕ ਮਾੜਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੈ।
ਡਾਕਟਰ ਕਈ ਵਾਰ ਇਸਨੂੰ ਪੇਟ ਦੇ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ (ਗੈਸਟ੍ਰੋਐਂਟਰਾਈਟਿਸ) ਵਰਗੇ ਕਾਰਨਾਂ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਮਤਲੀ ਲਈ ਵੀ ਲਿਖਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ ਸਿਰਫ਼ ਮਤਲੀ-ਉਲਟੀ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਰੋਕਦੀ ਹੈ — ਇਹ ਅੰਦਰੂਨੀ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਗੁਆਏ ਪਾਣੀ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਲਟੀ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ ਹੋਣ 'ਤੇ ORS (ਓਰਲ ਰੀਹਾਈਡ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸਾਲਟਸ) ਜ਼ਰੂਰੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਨੁਸਖ਼ੇ ਵਾਲੀ ਦਵਾਈ ਹੈ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ (ਸਰਲ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ)
ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ ਸਰੀਰ ਦੇ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਰਸਾਇਣ ਸੇਰੋਟੋਨਿਨ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਰੋਕਦੀ ਹੈ — ਦਿਮਾਗ਼ ਦੇ ਉਲਟੀ-ਕੇਂਦਰ ਅਤੇ ਆਂਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਖ਼ਾਸ ਥਾਵਾਂ (5-HT3 ਰਿਸੈਪਟਰ) 'ਤੇ। ਬਿਮਾਰੀ, ਸਰਜਰੀ ਜਾਂ ਕੀਮੋਥੈਰੇਪੀ ਦੌਰਾਨ ਸਰੀਰ ਵਾਧੂ ਸੇਰੋਟੋਨਿਨ ਛੱਡਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਤਲੀ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਅਤੇ ਉਲਟੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਿਸੈਪਟਰਾਂ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰਕੇ ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ ਉਸ ਸੰਕੇਤ ਨੂੰ ਤੋੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਦਿਮਾਗ਼ ਨੂੰ "ਹੁਣੇ ਉਲਟੀ ਕਰੋ" ਦਾ ਸੁਨੇਹਾ ਹੀ ਨਾ ਮਿਲੇ। ਇਸੇ ਲਈ ਇਹ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਇਲਾਜ ਅਤੇ ਐਨੇਸਥੀਸੀਆ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਅਚਾਨਕ, ਤੇਜ਼ ਮਤਲੀ ਲਈ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਸਰਦਾਰ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਖੁਰਾਕ ਦੇ ਰੂਪ (ਸਿਰਫ਼ ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ)
ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 4 mg ਅਤੇ 8 mg ਦੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ, ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਘੁਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ, ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਸਿਰਪ ਅਤੇ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਟੀਕੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਜਾਣੇ-ਪਛਾਣੇ ਭਾਰਤੀ ਬ੍ਰਾਂਡਾਂ ਵਿੱਚ Emeset ਅਤੇ Vomikind ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਕਈ ਬ੍ਰਾਂਡ ਉਪਲਬਧ ਹਨ ਅਤੇ ਦਵਾਈ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਬ੍ਰਾਂਡ ਬਦਲਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਲੇਖ ਤੋਂ ਖ਼ੁਦ ਖੁਰਾਕ ਤੈਅ ਨਾ ਕਰੋ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਪਣੇ ਡਾਕਟਰ ਦੇ ਨੁਸਖ਼ੇ ਜਾਂ ਪੈਕ 'ਤੇ ਲਿਖੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰੋ, ਅਤੇ ਜੇ ਸ਼ੱਕ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਫਾਰਮਾਸਿਸਟ ਤੋਂ ਪੁੱਛੋ — ਖ਼ਾਸਕਰ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ, ਜਿੱਥੇ ਖੁਰਾਕ ਬੱਚੇ ਦੇ ਵਜ਼ਨ ਅਤੇ ਉਮਰ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਆਮ: ਸਿਰ ਦਰਦ, ਕਬਜ਼, ਅਤੇ ਚਿਹਰੇ 'ਤੇ ਗਰਮੀ ਜਾਂ ਲਾਲੀ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ। ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦਵਾਈ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚੱਕਰ ਜਾਂ ਥਕਾਵਟ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਗੰਭੀਰ — ਡਾਕਟਰੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਓ: ਦੁਰਲੱਭ ਪਰ ਗੰਭੀਰ ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨਿਯਮਿਤ ਜਾਂ ਤੇਜ਼ ਧੜਕਨ, ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਦਰਦ, ਚੱਕਰ ਜਾਂ ਬੇਹੋਸ਼ੀ (ਜੋ ਦਿਲ ਦੀ ਲੈਅ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ), ਅਤੇ ਐਲਰਜੀ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦੇ ਲੱਛਣ ਜਿਵੇਂ ਚਿਹਰਾ ਜਾਂ ਬੁੱਲ੍ਹ ਸੁੱਜਣਾ, ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਦਿੱਕਤ ਜਾਂ ਚਮੜੀ 'ਤੇ ਧੱਫੜ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਸੇਰੋਟੋਨਿਨ ਸਿੰਡ੍ਰੋਮ (ਭੁਲੇਖਾ, ਬੁਖ਼ਾਰ, ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਕੜਨ, ਤੇਜ਼ ਧੜਕਨ) ਬਹੁਤ ਦੁਰਲੱਭ ਹੈ ਪਰ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਇਲਾਜ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਖ਼ਾਸਕਰ ਜੇ ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ ਕੁਝ ਐਂਟੀਡਿਪ੍ਰੈਸੈਂਟ ਦਵਾਈਆਂ ਨਾਲ ਲਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੋਵੇ।
ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ ਅਤੇ ਚੇਤਾਵਨੀ
- ਦਿਲ ਦੀ ਲੈਅ: ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ ਦੁਰਲੱਭ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਦੇ QT ਅੰਤਰਾਲ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਦਿਲ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ, ਹੌਲੀ ਧੜਕਨ, ਲੈਅ-ਵਿਕਾਰ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਇਤਿਹਾਸ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ, ਜਾਂ QT ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਹੋਰ ਦਵਾਈਆਂ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਿੱਚ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
- ਘੱਟ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਲਾਈਟ: ਖ਼ੂਨ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ ਜਾਂ ਮੈਗਨੀਸ਼ੀਅਮ ਨਾਲ ਦਿਲ ਦੀ ਲੈਅ ਦਾ ਜੋਖ਼ਮ ਵੱਧਦਾ ਹੈ — ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਉਲਟੀ-ਦਸਤ ਰਹੇ ਹਨ ਜਾਂ ਤੁਸੀਂ ਡਾਇਯੂਰੈਟਿਕ (ਪਾਣੀ ਦੀ ਗੋਲੀ) ਲੈਂਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਦੱਸੋ।
- ਜਿਗਰ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ: ਗੰਭੀਰ ਜਿਗਰ ਰੋਗ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਖੁਰਾਕ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ; ਆਪਣੇ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਜਿਗਰ ਦੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਬਿਮਾਰੀ ਬਾਰੇ ਦੱਸੋ।
- ਦਸਤ ਦਾ ਇਲਾਜ ਨਹੀਂ: ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ ਦਸਤ, ਫੂਡ ਪਾਇਜ਼ਨਿੰਗ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ ਦਾ ਇਲਾਜ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ — ਪੇਟ ਦੇ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਨਾਲ ਉਲਟੀ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ORS ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਮੰਨੋ।
- ਐਲਰਜੀ: ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਦੇ ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ ਜਾਂ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ (ਜਿਵੇਂ ਗ੍ਰੈਨਿਸੈਟ੍ਰੋਨ ਜਾਂ ਪੈਲੋਨੋਸੈਟ੍ਰੋਨ) ਤੋਂ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਹੋਈ ਹੈ ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਦੱਸੋ।
- ਗੱਡੀ ਚਲਾਉਣਾ: ਜੇ ਇਸ ਨਾਲ ਚੱਕਰ ਜਾਂ ਨੀਂਦ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਆਮ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣ ਤੱਕ ਗੱਡੀ ਜਾਂ ਮਸ਼ੀਨ ਨਾ ਚਲਾਓ।
- ਬੱਚੇ: ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਘੁਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ ਅਤੇ ਸਿਰਪ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਖੁਰਾਕ ਡਾਕਟਰ ਬੱਚੇ ਦੇ ਵਜ਼ਨ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਤੈਅ ਕਰਦਾ ਹੈ — ਘਰ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਕਦੇ ਨਾ ਲਗਾਓ।
ਪਰਸਪਰ ਕਿਰਿਆ (ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ)
ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ ਦਿਲ ਦੀ ਲੈਅ 'ਤੇ ਅਸਰ ਪਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਅਤੇ ਕੁਝ ਐਂਟੀਡਿਪ੍ਰੈਸੈਂਟ (SSRIs, SNRIs) ਨਾਲ ਮਿਲਕੇ ਸੇਰੋਟੋਨਿਨ ਸਿੰਡ੍ਰੋਮ ਜਾਂ ਲੈਅ-ਸਬੰਧੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਜੋਖ਼ਮ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਮਿਰਗੀ-ਰੋਕੂ ਦਵਾਈਆਂ, ਰਿਫੈਂਪਿਸਿਨ ਅਤੇ ਟ੍ਰਾਮਾਡੋਲ (ਜਿਸ ਦਾ ਦਰਦ-ਨਿਵਾਰਕ ਅਸਰ ਘੱਟ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ) ਨਾਲ ਵੀ ਇਸ ਦੀ ਪਰਸਪਰ ਕਿਰਿਆ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਡਾਕਟਰ ਜਾਂ ਫਾਰਮਾਸਿਸਟ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸੋ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰਬਲ ਅਤੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਉਤਪਾਦ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਸ਼ਰਾਬ ਮਤਲੀ ਅਤੇ ਚੱਕਰ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਬਿਮਾਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਇਸ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਬਿਹਤਰ ਹੈ।
ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾਉਣਾ (ਆਮ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ)
ਗੰਭੀਰ ਮਤਲੀ-ਉਲਟੀ ਹੋਣ 'ਤੇ ਡਾਕਟਰ ਕਈ ਵਾਰ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ ਲਿਖਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਫਾਇਦੇ ਅਤੇ ਜੋਖ਼ਮ ਨੂੰ ਤੋਲਕੇ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਹੀ ਤੈਅ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਛਾਤੀ ਦੇ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਥੋੜ੍ਹੀ ਮਾਤਰਾ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਲੈਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸਟੋਰੇਜ
ਕਮਰੇ ਦੇ ਤਾਪਮਾਨ 'ਤੇ, ਨਮੀ ਅਤੇ ਸਿੱਧੀ ਧੁੱਪ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰੱਖੋ। ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਘੁਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ ਨੂੰ ਵਰਤੋਂ ਤੱਕ ਸੀਲਬੰਦ ਬਲਿਸਟਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰੱਖੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਨਮੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ਰਾਬ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਸਾਰੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰੱਖੋ ਅਤੇ ਪੈਕ 'ਤੇ ਛਪੀ ਮਿਆਦ ਪੁੱਗਣ ਦੀ ਤਾਰੀਖ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਰਤੋਂ ਨਾ ਕਰੋ।
ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਕਦੋਂ ਮਿਲੋ
ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲੋ ਜੇ: ਇੱਕ-ਦੋ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਮਤਲੀ-ਉਲਟੀ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤੁਸੀਂ ਕੋਈ ਵੀ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਨਾ ਰੱਖ ਪਾ ਰਹੇ ਹੋਵੋ, ਬਹੁਤ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਜਾਂ ਚੱਕਰ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਸਿਰ ਦਰਦ ਤੇਜ਼ ਜਾਂ ਲਗਾਤਾਰ ਬਣਿਆ ਰਹੇ। ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਓ ਜੇ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਦਰਦ, ਬੇਹੋਸ਼ੀ, ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਜਾਂ ਅਨਿਯਮਿਤ ਧੜਕਨ, ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ ਦੇ ਲੱਛਣ (ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਪਿਸ਼ਾਬ, ਸੁੱਕਾ ਮੂੰਹ, ਧੱਸੀਆਂ ਅੱਖਾਂ — ਖ਼ਾਸਕਰ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ), ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਐਲਰਜੀ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦਿਖੇ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ
1. ਕੀ ਮੈਂ ਫੂਡ ਪਾਇਜ਼ਨਿੰਗ ਦੀ ਉਲਟੀ ਲਈ ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ ਲੈ ਸਕਦਾ/ਸਕਦੀ ਹਾਂ?
ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ ਉਲਟੀ ਰੋਕ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਫੂਡ ਪਾਇਜ਼ਨਿੰਗ ਦਾ ਇਲਾਜ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਗੁਆਏ ਪਾਣੀ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ। ਜੇ ਫੂਡ ਪਾਇਜ਼ਨਿੰਗ ਨਾਲ ਉਲਟੀ ਜਾਰੀ ਰਹੇ ਜਾਂ ਤੁਸੀਂ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥ ਨਾ ਰੱਖ ਪਾ ਰਹੇ ਹੋਵੋ ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲੋ — ਸਿਰਫ਼ ਮਤਲੀ ਰੋਕਣ ਨਾਲੋਂ ORS ਅਤੇ ਡਾਕਟਰੀ ਦੇਖਭਾਲ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਇਨੇ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।
2. ਕੀ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ ਦੇਣਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਡਾਕਟਰ ਉਲਟੀ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ ਸਿਰਪ ਜਾਂ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਘੁਲਣ ਵਾਲੀ ਗੋਲੀ ਲਿਖਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਖੁਰਾਕ ਬੱਚੇ ਦੇ ਵਜ਼ਨ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਹੀ ਤੈਅ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਘਰ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਕਦੇ ਨਾ ਲਗਾਓ।
3. ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ ਕਿੰਨੀ ਜਲਦੀ ਅਸਰ ਕਰਦੀ ਹੈ?
ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਘੁਲਣ ਵਾਲੀ ਗੋਲੀ ਅਤੇ ਸਿਰਪ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲਗਭਗ 15–30 ਮਿੰਟ ਵਿੱਚ ਮਤਲੀ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਦੇਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਆਮ ਗੋਲੀ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮਾਂ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਟੀਕਾ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਅਸਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
4. ਕੀ ਮੈਂ ਓੰਡਾਨਸੈਟ੍ਰੋਨ ਖਾਲੀ ਪੇਟ ਲੈ ਸਕਦਾ/ਸਕਦੀ ਹਾਂ?
ਹਾਂ, ਇਸਨੂੰ ਖਾਣੇ ਨਾਲ ਜਾਂ ਬਿਨਾਂ ਖਾਧੇ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉਲਟੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੀਭ 'ਤੇ ਰੱਖੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਘੁਲਣ ਵਾਲੀ ਗੋਲੀ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਨਿਗਲੀ ਗਈ ਗੋਲੀ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਸਕਦੀ ਹੈ।
